In een tijd dat veel organisaties proberen hun kosten te beperken, zijn tal van ondernemingen niet in staat effectief hun verzuimcijfers te beheren wegens een gebrek aan goede gegevens, zo blijkt uit Mercers 2010 Pan-European Health Benefit issues onderzoek.
Hoewel de meerderheid (82%) toegang heeft tot eenvoudige gegevens over het aantal dagen dat hun werknemers afwezig zijn, zegt slechts een derde (35%) van de ondervraagden dat zij de oorzaak van het verzuim van hun werknemers kunnen achterhalen, en beschikt nog minder (27%) over gegevens inzake de directe kosten van het verzuim van hun werknemers.
Uit het onderzoek komt naar voren dat in Polen (92%) de meeste ondernemingen toegang hebben tot het aantal verzuimdagen van medewerkers, Frankrijk staat met 69% van de ondernemingen op de laatste plaats. Andere vormen van verzuimcijfers worden een stuk minder bijgehouden. Ondernemingen in Italië (56%), Portugal (55%) en Ierland (52%) houden ook de reden van het verzuim bij, andere Europese landen doen dit in mindere mate of helemaal niet. Het bijhouden van de kosten die gepaard gaan met verzuim komt het meeste voor in Spanje (50%), Ierland (48%) en Nederland (42%), slechts 12% van de ondernemingen in Italië en 8% van de ondernemingen in Frankrijk houdt dit bij.
“Veel ondernemingen laten geld liggen op het gebied van verzuimmanagement,” aldus Lex Moerings, Senior Consultant Health&Benefits bij Mercer Nederland: “Doordat veel ondernemingen geen inzicht hebben in de omvang en samenhang van alle geldstromen met betrekking tot sociale zekerheid kunnen zij het verzuim en arbeidsongeschiktheid ook niet goed managen. Werkgevers doen er daarom goed aan om zich breder en beter te richten op de (achterliggende) oorzaken en kosten van en arbeidsongeschiktheid”.
Aantal verzuimdagen en oorzaken
Volgens het onderzoek verzuimen medewerkers in Oostenrijk het meest, namelijk gemiddeld 9 dagen per jaar. In Duitsland en Frankrijk ligt het aantal dagen gemiddeld op 8, werknemers in Polen en Nederland verzuimen gemiddeld 7 dagen per jaar. Het minste aantal dagen verzuim is te vinden in Ierland, Portugal en Spanje, gemiddeld 4 dagen per jaar. Over het algemeen gelooft 20% van de ondervraagden dat het gemiddelde aantal dagen ziekteverlof per werknemer sinds 2007 is toegenomen; 27% zegt dat dit cijfer is afgenomen en 32% dat het min of meer gelijk is gebleven. Per land verschillen deze cijfers echter aanzienlijk. In Nederland (55%) en Ierland (54%) rapporteren veel ondernemingen een afname in het verzuim. Spier-pees-bot-klachten, geestelijke gezondheidsklachten en kanker worden genoemd als de top drie veroorzakers van verzuim. Maar het meest opzienbarende cijfer wat uit het onderzoek naar voren komt is dat maar liefst 45% van de onderzochte ondernemingen geen enkel idee heeft van de top drie oorzaken van verzuim.
Wel beleid, maar mager qua inhoud
Meer dan de helft van de onderzochte ondernemingen (66%) geeft aan een verzuimbeleid te hebben, echter dit beleid bevat vaak niet alle benodigde elementen. Zo geeft minder dan de helft (45%) van de ondernemingen aan dat zij gesprekken houdt met medewerkers die verzuimen over het terugkeren op de werkvloer. Ook het bieden van een zogenaamde ‘aanwezigheidsbonus’, een eenmalige uitkering per jaar als de medewerker niet ziek is geweest, wordt niet vaak gebruikt. Slechts 23% van de ondernemingen hanteert dit. 38% van de respondenten geeft aan dat zij werknemers laat behandelen op kosten van de werkgever, 39% biedt revalidatievoorzieningen aan en slechts 33% houdt rekening met het verzuim van een medewerker tijdens diens jaarlijkse beoordelingsgesprek.
“Verzuimbeheer is op zijn best toevalgebonden,” aldus Moerings: “Gerichte beleidsmaatregelen en procedures voor verzuimbeheer en overige geldstromen omtrent sociale zekerheid worden nog geenszins universeel toegepast, en zelfs de mogelijkheden om snel en nauwkeurig de afwezigheid te meten zijn erg beperkt. Veel werkgevers bieden een breed scala aan zorggerelateerde voorzieningen, maar hun initiatieven worden voortgedreven door werving en behoud van werknemers. Het lijkt erop dat deze voorzieningen maar zeer zelden worden geïntegreerd in een bredere context van werknemergezondheid en -welzijn en verzuimbeheer. In een tijd dat de kosten onder de loep worden genomen, blijft verzuimbeheer een ondergeschoven kindje. Feitelijk biedt het dus enorme mogelijkheden voor besparingen en grotere productiviteit.”