Wetsvoorstel medenzeggenschap gepensioneerden aanvaard in Tweede Kamer
Hasko van Dalen
Donderdagavond
1 juli 2010 heeft de Tweede Kamer het initiatiefwetsvoorstel van de Kamerleden
Koser Kaya (D66) en Blok (VVD) over de medezeggenschap van gepensioneerden in de
besturen van pensioenfondsen aanvaard. Dit ondanks verzoeken van de Stichting
van de Arbeid en Minister Donner, om het wetsvoorstel niet verder te
behandelen. De meningen in de Tweede kamer over dit wetsvoorstel waren zeer
verdeeld. VVD, PVV, D66, GroenLinks, SGP
en Partij voor de Dieren stemden voor. PvdA, CDA, SP en ChristenUnie waren
tegen. Alle beperkende amendementen van CDA, PvdA en ChristenUnie werden verworpen.
Eenzelfde voorstel van SP-kamerlid Ulenbelt om te komen tot een zetelverdeling
binnen de besturen van pensioenfondsen van 1/3, 1/3 en 1/3 voor zowel
werkgevers en werknemers als gepensioneerden, kreeg zelfs van geen enkele
andere fractie steun. Wel is op basis van
pleidooien van CDA, PvdA, GroenLinks en D66 in het wetsvoorstel een wettelijke
grondslag is opgenomen voor het streven naar meer diversiteit in de
samenstelling van de fondsbesturen. Het gaat dan vooral om jongeren en vrouwen.
Ook is op initiatief van deze drie fracties geregeld dat de benoeming van de
vertegenwoordigers van de gepensioneerden in het bestuur van pensioenfonds
plaats vindt op basis van een verkiezing
waarbij door de gepensioneerden ook externe deskundigen kandidaten kunnen worden
gesteld.
Het
wetsvoorstel zal door de Eerste Kamer behandeld worden. Dit zal na de
zomervakantie beginnen. De belangrijkste punten uit het wetsvoorstel, zoals dat
nu bij de Eerste Kamer, ligt zijn:
- Bij bedrijfstakpensioenfondsen en ondernemingspensioenfondsen
krijgen gepensioneerden een wettelijk afdwingbaar recht op vertegenwoordiging
in de besturen van hun fondsen. De gepensioneerden en de werknemers zijn
daarbij vertegenwoordigd evenredig aan hun aantallen binnen het fonds.
- Het recht op vertegenwoordiging in het bestuur wordt voor de
gepensioneerden gerealiseerd op eigen initiatief van het fondsbestuur of doordat
een meerderheid van de gepensioneerden zich daarvoor uitspreekt in een
schriftelijke raadpleging met een respons van ten minste 10%. Het wetsvoorstel
bevat criteria die aangegeven wanneer een dergelijke raadpleging gehouden moet
worden.
- De benoeming van de vertegenwoordigers van de gepensioneerden
vindt plaats na een verkiezing waarbij de gepensioneerden ook externe
deskundigen van buiten hun eigen kring kandidaat mogen stellen.
- De vertegenwoordigers van de werknemers en van de gepensioneerden
tezamen hebben recht op ten minste evenveel zetels als de vertegenwoordigers
van de werkgevers). Het is het mogelijk dat de betrokken partijen in een
pensioenfonds afspreken dat de nieuwe vertegenwoordigers van de gepensioneerden
niet in de plaats van, maar naast die van de werknemers komen. Tevens kan
hierdoor woorden afgesproken dat in het bestuur van een fonds het aantal
vertegenwoordigers van de werkgever(s) wordt vastgesteld op minder dan de helft
wanneer bij voorbeeld de risico’s van de werkgever(s) in de pensioenregeling
belangrijk zijn beperkt.
- In de besturen van bedrijfstak- en ondernemingspensioenfondsen
moeten de belanghebbenden op een evenwichtige wijze vertegenwoordigd dienen te
zijn. Onder een evenwichtige vertegenwoordiging van de belanghebbenden wordt
verstaan dat het bestuur van een pensioenfonds wat betreft de samenstelling
moet aansluiten bij de diversiteit van het verzekerdenbestand.
- Een minderheid van 30% van de leden van de deelnemersraad krijgt
een recht van beroep bij de ondernemingskamer van het gerechtshof te Amsterdam
om te laten toetsen of door het bestuur de wettelijke verplichting tot
evenwichtige belangenbehartiging voldoende inhoud is gegeven.
- Bedrijfstak- en ondernemingspensioenfondsen worden verplicht om op
verzoek van werknemers of een vereniging van werknemers mee
te werken aan de verstrekking van informatie aan de werknemers van het fonds
over het voornemen tot oprichting of over het bestaan van een vereniging van
werknemers. Eenzelfde verplichting bestaat voor deze fondsen bij een
verzoek van gepensioneerden of een vereniging van
gepensioneerden mee te werken aan de verstrekking van informatie aan de
gepensioneerden van het fonds over het voornemen tot oprichting of over het
bestaan van een vereniging van gepensioneerden.
- Voor de werknemers van ondernemingspensioenfondsen komt er de
mogelijkheid om bij bestuursverkiezingen externe kandidaten te stellen. (Voor
de werknemers van bedrijfstakpensioenfondsen bestaat die mogelijkheid al.