ExpertKennis
Tweede Kamer praat over private WGA
Op 29 september heeft de Tweede Kamer gesproken over de financieringssystematiek van de WGA en de wenselijkheid van private uitvoering. Tijdens dat gesprek waar betrokkenen en deskundigen werden gehoord, bleek duidelijk waarom de huidige WGA niet goed functioneert en wat de urgentie is om niet te lang te wachten met een politieke beslissing over de WGA.
Qua procedure zal de WGA overigens eind december nog eens aan de orde komen in de Tweede Kamer als onderdeel van de evaluatie WIA. Ook al zegt het regeer- en gedoogakkoord van het kabinet Rutte/Verhagen niets over de WGA, het onderwerp blijft desondanks politiek actueel.
Terugkerend naar het onderwerp van het rondetafelgesprek kan geconstateerd worden dat al sinds 2002 gesproken wordt over private uitvoering. In dat jaar en nog eens in 2004 adviseerde de SER de toenmalige arbeidsongeschiktheidsregeling (WAO), te privatiseren. Helaas koos het toenmalige kabinet niet voor privatisering van de WAO maar voor een nieuwe regeling: de WIA. Dat weerhield het vorige kabinet er overigens niet van om de private uitvoering van de WGA vast te leggen in het regeerakkoord. Zoals bekend heeft het vorige kabinet dit beleidsvoornemen niet uitgevoerd. Wel is midden dit jaar een in 2009 uitgevoerde tussenevaluatie WGA naar de Tweede Kamer gezonden. Dit was aanleiding voor de Tweede Kamer om eind september een rondetafelbijeenkomst te houden over de WGA. Tijdens deze bijeenkomst hebben betrokken partijen waaronder verzekeraars, maar ook werkgevers- en werknemersvertegenwoordigers, externe deskundigen en het UWV, zich uitgesproken over de wenselijkheid van een privaat uitgevoerde WGA. Ook Nationale-Nederlanden was daarbij aanwezig. De teneur van de verschillende bijdragen was dat gecombineerde uitvoering van de geprivatiseerde Ziektewet en de WGA door private partijen de meeste waarborgen biedt voor effectieve re-integratie.
De achtergrond van vooral de reacties van verzekeraars was dat de WGA zijn eigen doelstelling niet haalt, namelijk maximale benutting van de verdiencapaciteit door re-integratie en kostenefficientie door concurrentie tussen het UWV en private verzekeraars. In de huidige vormgeving van de WGA is dit niet te realiseren. Re-integratiemogelijkheden worden niet optimaal benut omdat er na 2 jaar ziekte een breuk zit in de re-integratieketen en concurrentie is onmogelijk doordat UWV en verzekeraars werken met fundamenteel verschillende financieringssystemen. Het neveneffect van dat laatste is dat 'het stelsel vastloopt' Steeds meer werkgevers met weinig zieke en arbeidsongeschikte medewerkers verzekeren zich privaat. De werkgevers die relatief veel uitkeringslasten veroorzaken blijven dus bij UWV achter, wat de premies enorm opdrijft. Dit is vooral nadelig voor kleine MKB'ers die nog bij UWV verzekerd zijn en bijvoorbeeld maar één zieke of arbeidsongeschikte werknemer hebben. De lasten daarvan moet de werkgever bij uitstappen zelf betalen, want UWV kent geen uitloopdekking. Dit is zo duur, dat ze noodgedwongen bij UWV moeten blijven.” Uiteindelijk zal een kleine groep MKB'er steeds meer in de knel komen te zitten.
NN heeft tijdens het rondetafelgesprek in de Tweede Kamer een bijdrage geleverd aan een transparante discussie door te wijzen op de fundamentele tekortkomingen van de WGA. De privaat uitgevoerde WGA heeft deze tekortkomingen niet en is vanuit maatschappelijk belang wenselijk. Het is vooral belangrijk dat het mechanisme duidelijk wordt dat er toe leidt dat straks MKB-bedrijven in het publieke bestel in de knel komen te zitten. Bovendien: in een private constructie zullen verzekeraars extra actief zijn in preventie en re-integratie, want langdurig verzuim willen zij natuurlijk zo veel mogelijk voorkomen. Een ander voordeel is dat op deze manier alle activiteiten op het gebied van preventie, verzuimbegeleiding en herstel, re-integratie en verzekeringen in één ononderbroken keten kan worden aangeboden – de ketenbenadering.”
De WGA is en blijft politiek actueel. Tijdens het rondetafelgesprek hebben partijen duidelijk gemaakt dat re-integratie uitgevoerd als een integrale keten werknemers de beste kansen geeft op re-integratie. Daarbij is Nationale-Nederlanden voorstander van een direct vorderingsrecht van de werknemer op de verzekeraar voor wat betreft ondersteuning bij re-integratie. Dit als extra waarborg dat alle re-integratiekansen van de werknemer optimaal benut worden. Voor werkgevers betekent private uitvoering een grotere mate van kostenefficienty met alle daaraan verbonden voordelen. Verder is tijdens het rondetafelgesprek duidelijk geworden dat de uiterste houdbaarheidsdatum van de WGA in zicht begint te komen. Het is te hopen dat het kabinet Rutte/Verhagen dit onderwerp voortvarender oppakt dan het vorige kabinet.
