ExpertKennis
De huisartsenpraktijk uitgelicht
Voor onze eigen gezondheid komen we allemaal wel eens bij de huisarts. Maar natuurlijk kennen we diezelfde huisarts ook als ondernemer en manager van zijn personeel. Meer over de huisarts in de praktijk:
Praktijken en praktijkvorm
In Nederland zijn 8.673 huisartsen werkzaam waarvan 7.641 in een zelfstandige praktijk en 1032 als Huisarts in dienstverband (hidha). Van alle huisartsen heeft 22% een solopraktijk. Hun aandeel neemt elk jaar af, bijv in 1997 was het aantal solopraktijken nog 40%. Het aantal groepspraktijken (HOED- huisartsen onder een dak) neemt juist toe en is opgelopen naar 48%. De overige 30% bestaat uit de duopraktijk van twee huisartsen. Totaal zijn er in Nederland (2007) 4.321 huisartsenpraktijken, waarvan 471 ook apotheekhoudend zijn.
Personeel in de huisartsenpraktijk
Naast de hierboven genoemde hidha, is in vrijwel alle praktijken een doktersassistent werkzaam. In totaal zijn er naar schatting 10.500 doktersassistenten werkzaam. Dit betekent gemiddeld 2,5 doktersassistente per praktijk. Veel assistenten werken parttime waardoor het aantal fte naar schatting zo een 6500 bedraagt.
Naast de assistente is het aantal werkzame praktijkondersteuners (POH) sterk gestegen en in opkomst. Naar schatting bedraagt dit ondertussen een aantal van 3000 in de huisartsenpraktijk.
De praktijkondersteuner is een HBO opgeleide met een vaak specifieke taak voor bepaalde patiënten groepen. Het betreft dan bijvoorbeeld patiënten met suikerziekte, astma, of chronisch zieken. Zij zorgen hiermee voor taakontlasting van de huisarts.
Arbeidsmarkt van de huisartsen zelf
De komende jaren zullen veel huisartsen stoppen met werken. Circa 45 procent van de huisartsen is ouder dan 50 jaar. En ruim 20 procent is ouder dan 55 jaar. De vooruitzichten voor jonge huisartsen zijn dan ook gunstig. Verwacht wordt dat door de vergrijzing een steeds groter beroep wordt gedaan op huisartsenzorg. Ondanks extra opleidingsplaatsen zal deze combinatie tot een tekort aan huisartsen leiden.
Afgelopen jaren is een groeiend aantal samenwerkingsverbanden tussen huisartsen en andere eerstelijnszorgaanbieders ontstaan. Een voorbeeld hiervan zijn de gezondheidscentra. In jargon heet een dergelijk centrum Ahoed of ´apotheek en huisarts onder één dak´. Naar verwachting zet deze trend door. Vooral jonge, vrouwelijke, huisartsen willen liever parttime werken. Dit is in een samenwerkingsverband beter mogelijk.
Arbeidsmarkt van de medische assistenten
Vooral doktersassistenten zijn schaars. Meer dan de helft van de huisartsen verwacht op termijn problemen met het vervullen van vacatures, zo wijst een recent onderzoek van Calibris, het kenniscentrum voor mbo-opleidingen in de gezondheidszorg uit.
De Landelijke Huisartsen Vereniging de brancheorganisatie van de huisartsen, pleit op dit moment voor meer stageplaatsen, een betere aansluiting tussen praktijk en opleiding en een beter imago voor het vak.
Arbeidsvoorwaarden en CAO
De LHV heeft voor haar leden twee cao’s afgesloten:
De CAO Huisartsenzorg
Onder deze cao vallen alle werknemers die in dienst zijn van een huisarts of huisartsenpraktijk, uitgezonderd directieleden, huisartsen, huisartsen in opleiding en stagiaires. Er vallen ongeveer 12.500 werknemers onder. Naast de LHV zelf vanuit de werkgevers is voor de Nederlandse Vereniging van Doktersassistenten een belangrijke CAO partner van werknemers zijde.
De CAO voor de Huisarts in dienst bij een huisarts (Hidha)
Onder deze CAO vallen de huisartsen die in dienst zijn van een huisarts of huisartsenpraktijk.
Verzuim en re-integratie
Het verzuim bij het personeel van de huisarts ligt gemiddeld op zo een 3%, wat laag te noemen is. Opvallend hierbij lijkt dat het verzuim wat wel aan de orde is, vooral bij werknemers in de leeftijdcategorie van 25 t/m 34 jaar relatief het hoogst is. Een meest logische verklaring hiervoor lijkt het feit dat dit vooral vrouwen zijn waar sprake is van de zogenaamde "dubbele belasting"; namelijk werken en de zorg voor het huishouden en kleine kinderen.
Als er sprake is van langdurig ziekteverzuim is de oorzaak hiervan vooral psychisch verzuim of verzuim als gevolg van klachten aan het houdings en bewegingsapparaat.
Voor onder andere de re-integratie heeft de Landelijke Huisartsen Vereniging een verzuimarrangement op maat met door haar zelf gekozen dienstverleners afgesloten.
