Prinsjesdag 2011: Een blik over de schouder

Een overijverige ambtenaar zette de miljoenennota alvast op het internet, kennelijk denkend dat niemand even zou kijken.  Dat maakt de spanning voor de derde dinsdag alweer wat kleiner voor iedereen. Vroeger kreeg alleen een klein geselecteerd gezelschap die stukken voor Prinsjesdag . Ik herinner me zowel vanuit mijn vakbondstijd als later als Kamerlid hoe we dan op zondagavond ons stortten op de teksten om op dinsdag  een passend commentaar te hebben.  Het heeft wel iets dat nu  iedereen al over dezelfde informatie kan beschikken , een  onbedoelde vorm van directe democratie. De troonrede is nog even geheim dus we weten nog niet hoe Koningin  Beatrix ons dat straks gaat brengen.

Voor wie afhankelijk is van de overheid belooft het weinig goeds. Zie de bezuinigingen op de sociale werkvoorziening waar mensen met onvoldoende mogelijkheden op de reguliere  arbeidsmarkt vaak op zijn aangewezen. Denk ook aan het korten op de hulpzorg voor jongeren met een handicap  waar bezuinigingen op het PGB grote gevolgen zal  hebben.  Voor veel ouderen wordt het helemaal problematisch.  Nu worden we met ons allen- gemiddeld dus- steeds ouder. Dat geeft al problemen bij het pensioen, allemaal gedoe over het pensioenakkoord, bijna onnavolgbaar, maar ik krijg er het beeld  bij  dat  zij die het minste kans hebben oud te worden de grootste bijdrage moeten gaan leveren aan de betaalbaarheid van het pensioen var hen die  mogen verwachten  nog vele jaren langer   te zullen leven. . Kijk, uit alle cijfers blijkt dat laag opgeleide mannen aanzienlijk korter leven dan hoog opgeleide vrouwen….  Maar  ook bij een langer leven is niet waarschijnlijk  dat al  die extra jaren  zullen worden doorgebracht in een goede gezondheid.  

De uitgaven voor de vergrijzing- wat een triest woord, het  klinkt grauw en mistroostig- zullen de uitgaven doen stijgen met 10% van het BP. Dat wordt vooral veroorzaakt door  de AOW en de zorgkosten. Gelukkig zou je bijna zeggen ziet het kabinet ook nog een lichtpuntje. Al die ouderen krijgen pensioen en   zo wordt er over dat gespaarde geld nu gelukkig belasting betaald. Ja, veel ministers van financiën hebben al met begerige ogen gekeken naar die onbelaste pensioenpot waar ze niet aan konden komen  maar gelukkig, nu het pensioen wordt uitbetaald stroomt er toch maar weer een boel geld binnen.  Wat eerst als premie van de belastingen kon worden afgetrokken leidt nu tot een betaling van deze uitgestelde belastingplicht., Ouderen, zeker zij met een pensioen, brengen in die zin ook een goed gevulde zak geld mee.

Als het alleen zou gaan om de betaalbaarheid van de AOW zou je die makkelijk  daaruit kunnen dekken en nog geld overhouden ook.

Maar  de zorgkosten, ja, dat is inderdaad een extra probleem.  Die stijging wordt zeker niet alleen door ouderen veroorzaakt maar als consument van de zorg zijn ouderen een niet te verwaarlozen factor bij de stijging van zo’n 4 % per jaar. En dat kan natuurlijk niet eeuwig doorgaan.

Forse premiestijgingen- zowel in de zorgverzekering als in de AWBZ zullen nu dus het gevolg zijn en om de kostenstijging te drukken en  forse bezuinigingen binnen het pakket. Dus minder voor meer geld.   Ook is  het voornemen een deel van de AWBZ over te dragen  naar de gemeenten met als geloofsuitgangspunt dat dat de kosten beter beheersbaar zal maken. De ontwikkeling van de WMO maakt  mij  niet optimistisch.

Het is   goed zelf  geld te hebben naast de AOW om de eigen uitgaven te kunnen blijven bekostigen.  Wie hoopt en vreest oud te worden doet er goed aan geen gebruik te maken van de mogelijkheid het pensioen de eerste jaren te verhogen ten koste van de latere jaren.  En wie geen pensioen heeft doet er verstandig aan nog wat extra te sparen.

Nu al  bij het scheiden van wonen en zorg is het voor ouderen financieel  bijna onmogelijk met alleen AOW en de enkele uren geïndiceerde zorg  zich zelf te kunnen redden, eten koken of kopen, kleren wassen of het laten doen…. Nee, onze toekomst voor als we zelf oud worden is niet wat het geweest was. Gek genoeg  roeien  we allemaal onze toekomst tegemoet met de rug naar voren en de blik  op  wat achter ons ligt gericht . Kijk toch even over je schouder…er komt een forse verschraling van de zorg aan. Dat kan het vreugdevolle idee van een steeds langere levensverwachting behoorlijk verpesten.

Elske ter Veld, voorzitter Pensioenkijker.nl

Over Elske ter Veld

Bevlogen Groningse 'rooie vrouw', die na een studie aan de Sociale Academie werkzaam was bij de vakbeweging. Was vervolgens in de Tweede Kamer een toonaangevend en ter zake kundige woordvoerster sociale zekerheid. Voerde krachtig oppositie tegen de ingrepen in de sociale zekerheid van minister De Koning en staatssecretaris De Graaf. Als staatssecretaris in het derde kabinet-Lubbers i ontkwam zij zelf echter evenmin aan dergelijke pijnlijke ingrepen, waarbij met name haar voorstel voor een nieuwe Nabestaandenwet op veel verzet stuitte. Spanningen met de PvdA-fractie rond haar plannen met de bijstand leidde in 1993 tot haar gedwongen vertrek. Keerde in 1995 terug als Eerste Kamerlid. Strijdlustige en koppige socialiste, maar ook een onconventioneel gezelligheidsdier.

Partijpolitieke functies
- tweede fractiesecretaris PvdA Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 1 november 1988 tot 7 november 1989

- fractiesecretaris PvdA Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 8 juni 1999 tot 10 juni 2003