ExpertBlog
Kabinet beschouwt zorg nog steeds als kostenpost
De
maatregelen die het kabinet in de Miljoenennota 2012 “Koersvast in sombere
tijden” voorstelt om de kosten in de zorg in bedwang te houden raken niet
alleen de burger, maar bovenal de patiënt.
Iedere Nederlander zal in 2012
geconfronteerd worden met een verhoging van de nominale premie van de
basisverzekering en verhoging van het eigen risico met € 40,- naar € 210,-.
De patiënten worden nog eens getroffen met
een sterke versobering van het basispakket, onder andere beweegkuren,
stoppen-met-roken, maagzuurremmers en dieetadvisering worden uit het
basispakket gehaald. Daarnaast wordt in 2012 een eigen bijdrage van € 200,- in de 2e lijns
geestelijke gezondheidszorg geheven en worden de persoonsgebonden budgetten
meer dan gehalveerd.
Vanuit de stijging van de zorguitgaven als gevolg van de
vergrijzing en toename van chronisch zieken, is te begrijpen dat het kabinet
maatregelen neemt om de toename van zorgkosten te beheersen. Wat me echter
stoort is dat de zorg ook nu weer als kostenpost wordt gezien en niet als
instrument om gezamenlijk baten mee te genereren.
Het korte termijn denken van
de politiek, en hiermee samenhangend het ontbreken van een lange termijn
zorgvisie, is hieraan wellicht debet. Immers het schrappen van beweegkuren en
stoppen-met-roken zullen niet bijdragen aan een grotere gezondheidswinst, maar
juist aan een verdere stijging van de zorgkosten. Het overgewicht van de
Nederlander zal toenemen, wat een belangrijke risicofactor is voor ondermeer
hart- en vaatziekten en diabetes.
Ook zal het heffen van een hoge eigen
bijdrage voor mensen met een psychische aandoening tot hogere zorgkosten
leiden. Een groot aantal patiënten zal niet meer de zorg krijgen die ze nodig hebben.
Hierdoor zullen de kosten op andere terreinen binnen en buiten (o.a. sociale
zekerheid!) de zorg flink stijgen. De praktijk leert namelijk hoe later patiënten noodzakelijke zorg krijgen,
deste langduriger en intensiever, dus duurder deze wordt. Aangezien de meeste
psychische aandoeningen voorkomen tijdens het ‘spitsuur van het leven’, tussen
het 25e en 55e levensjaar, zullen hierdoor ook de verzuimkosten
voor werkgevers oplopen.
Investeren in preventie (beweegprogramma’s!),
goed georganiseerde en snel toegankelijke zorg met meer accent op de “factor
arbeid” en aandacht voor preventief gezondheidsmanagement zal naar mijn
overtuiging de stijging van de zorgkosten beter beheersbaar maken. Dan louter het
jaarlijks toepassen van de kaasschaafmethode op het basispakket en breder invoeren
van eigen bijdragen.
Wanneer ziet het kabinet, de politiek, in dat zorg niet
langer een kostenpost is, maar baten oplevert. Baten in de zin van minder
verzuim, hogere arbeidsproductiviteit en hogere maatschappelijk
participatiegraad van chronisch zieken. Jammer, dat in de Miljoenennota 2012 het
woord ‘baten’ alleen wordt genoemd in relatie tot aardgas en niet tot de zorg.
